Maher Publication معرفت و بصیرت اسلامی 3060-7639 3 زمستان 1404 1404 07 23 A Critique of the View of the Commentator of al-Mawāqif Regarding the Position of Imamate in the Fundamentals or the Branches of Religion Based on Scriptural and Rational Evidence نقد دیدگاه شارح المواقف درباره جایگاه امامت در اصول یا فروع دین با تکیه بر ادله نقلی و عقلی 1 23 10.61838/iki.278 FA غلامرضا معصومی پژوهشگر پسا دکتری، گروه الهیات و معارف اسلامی ، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. Journal Article 1404/05/20 <p>The present article examines whether Imamate belongs to the fundamentals (<em>uṣūl al-dīn</em>) or the branches (<em>furūʿ al-dīn</em>) of religion from the perspective of the commentator of <em>al-Mawāqif</em>. In the first chapter, along with a brief introduction to Jurjānī, we defined terms such as Imam, Caliph, fundamentals, and branches of religion, and we explained the criterion by which a matter in religious affairs is considered a fundamental or a branch. It is certain that Islam is the final religion, comprehensive and encompassing all aspects of human life. However, the twenty-three years of the Prophet’s mission were not sufficient for him to convey all Islamic rulings to all people. At the same time, it is impossible that such a religion was left incomplete. Therefore, there must have been individuals among the Prophet’s Companions who received Islam in its entirety from him and conveyed it fully to the people. This matter is referred to as Imamate. The discussion begins with the following question: Is Imamate a jurisprudential (<em>fiqhī</em>) issue or a theological (<em>kalāmī</em>) one? If it is a jurisprudential matter, then it is considered among the branches of religion, in which case its establishment is through the Muslim community and by the choice of the people. In the second chapter, we reported and critiqued the arguments of those who consider Imamate to be part of the branches of religion, including the commentator of <em>al-Mawāqif</em>. But if Imamate is a theological matter, then its establishment is by God, and faith and belief in it are deemed necessary and essential. In the third chapter, we presented the arguments of those who consider Imamate to be among the fundamentals of religion. In any case, the principle of Imamate is considered certain among the majority of Islamic schools, but there has been serious disagreement as to whether Imamate is an obligation upon God (<em>wujūb ʿalā Allāh</em>) or upon the people (<em>wujūb ʿalā al-nās</em>). The present study seeks to answer the question of whether Imamate, like Prophethood, is one of the essential pillars of religion and a reference for religious matters, as the Imamiyya maintain, or whether it ranks lower than Prophethood and the Imam has no duty other than to establish security, safeguard interests, and preserve order, while the main reference for religion remains the Qur’an and the Sunnah, and the Imam, like a president in the present age, should be elected by the people—as the Sunnis in general and the commentator of <em>al-Mawāqif</em> hold. According to Shiʿi belief, the office of Imamate is divine and must be granted by God to those who possess the qualifications and conditions for it. With reference to Qur’anic verses such as the Verse of Proclamation (<em>Āyat al-Tablīgh</em>), the verse of <em>ūlū al-amr</em>, and narrations such as the <em>ḥadīth man māta</em> and <em>ḥadīth al-thaqalayn</em>, to which the Imamiyya appeal, Imamate is regarded as a fundamental principle of religion rather than a secondary one, and it is counted among the other principles such as monotheism, Prophethood, eschatology, and justice. In contrast, some Sunni scholars, including the commentator of <em>al-Mawāqif</em> and Qāḍī ʿAḍud al-Dīn al-Ījī, maintain that the Imam must be chosen by the people and that infallibility is not a requirement, thereby narrowing the scope of the Imam’s functions. From this perspective, Imamate is considered a branch of religion and a jurisprudential issue.</p> <p>مقاله حاضر به اصول یا فروع دین بودن امامت از دیدگاه شارح مواقف می‌پردازد در فصل اول ضمن آشنایی اجمالی با جرجانی، به تعریف اصطلاحاتی همچون امام، خلیفه، اصول و فروع دین پرداختیم و معیار اصول یا فروع دین بودن یك مسأله در امور دینی را بیان كردیم. اینكه دین اسلام دین خاتم است و دینى است كلى و جامع همه شئون زندگى بشرمسلم است اما مدت 23 سال وافى نبود كه پیامبر همه احكام اسلام را براى همه­ی مردم بیان كند و از طرفی امكان ندارد كه چنین دینى ناقص بیان شده باشد بنابراین حتما باید كسى یا كسانى در میان اصحاب پیغمبر (ص) وجود داشته باشند كه اسلام را به تمام و كمال از پیغمبر فرا گرفته و به مردم ابلاغ كنند از این بحث تحت عنوان امامت یاد شده است بحث با یك سوال آغاز می­شود: آیا امامت یک مسئله فقهی است یا كلامی؟ اگر از مسائل فقهی باشد از فروع دین بوده، در این صورت جعل آن از طرف امت اسلامی و به انتخاب مردم می‌باشد كه در فصل دوم ادله قائلین به فروع دین بودن امامت از جمله شارح مواقف را نقل و نقد كردیم اما اگر امامت از مسائل كلامی باشد جعل آن از طرف خداوند بوده و ایمان و اعتقاد به آن نیز امری لازم و ضروری بشمار می­رود كه در فصل سوم ادله قائلین به اصول دین بودن امامت را بیان نمودیم بهرحال اصل امامت امری مسلم است میان اکثریت مذاهب اسلامی ولی در این نکته که آیا امامت وجوب علی الله دارد یا علی الناس اختلاف جدی رخ داده است. تحقیق حاضر بر آن است تا به این پرسش پاسخ دهدكه آیا امامت مثل نبوت از ارکان اساسی دین و مرجع برای مسائل دینی بوده همانطور که امامیه معتقد است یا اینکه رتبتاً از نبوت پایینتر بوده و امام وظیفه ای جز برقراری امنیت و حفظ منافع، امنیت و... نداشته و مرجع اصلی دین همان کتاب و سنت است و امام همچون رئیس جمهور در عصر حاضر باید از طرف مردم انتخاب شود؟ کما اینکه عامه و شارح مواقف معتقد است. به اعتقاد شیعه منصب امامت، الهی است و باید از طرف خداوند به کسانی که صلاحیت و شرایط آن را دارند داده شود. با توجه به آیاتی مثل آیه تبلیغ و اولوالامر و.... همچنین روایاتی همچون حدیث من مات، ثقلین و... که امامیه به آن استدلال می‌کند امامت یک اصل بنیادی دینی است نه فرعی و در شمار اصول دیگر مثل توحید، نبوت، معاد و عدل می‌باشد. بر خلاف این نظریه برخی از علماء اهل سنت همچون شارح مواقف و قاضی عضدالدین ایجی معتقدند که امام باید از طرف مردم انتخاب شود و نیاز به شرط عصمت هم نیست لذا دایره وظائف امام را ضیق نموده اند بنا بر این منظر، امامت از فروع دین محسوب می‌شود و یک مسئله­ی فقهی است.</p> https://journaliki.com/index.php/journaliki/article/download/278/182