Maher Publication معرفت و بصیرت اسلامی 3060-7639 4 تابستان 1405 1405 04 01 Institutionalization of the Rulings (Marriage and Divorce) in Society with a Process-Oriented Approach Focused on Madinan Chapters نهادینه سازی حکم (طلاق و نکاح) در جامعه با تمرکز در سور مدنی با رویکرد فرآیندی 1 15 FA مجید کیهانفر دانشجوی دکتری تفسیر تطبیقی جامعة المصطفی العالمیة واحد اصفهان، اصفهان، ایران محسن قمرزاده استادیار و مدیر گروه معارف دانشگاه صدا و سیما، تهران، ایران حامد معرفت مدرس مرکز تخصصی تفسیر حوزه علمیه قم، دکتری قرآن و حدیث، قم، ایران Journal Article 1404/04/14 <p>The aim of the present study is to examine the tanzīlī (gradual revelation) process of the Qur’anic legal verses (āyāt al-aḥkām) concerning marriage (nikāḥ) and divorce (ṭalāq). This research addresses the transformation and development of the Qur’anic verses on marriage and divorce throughout their historical trajectory—Meccan and Medinan. According to the tanzīlī methodology, the verses on marriage and divorce are read in the order of their revelation. In this context, the interaction between marriage and divorce as two constructive and restrictive elements is analyzed, along with the method of institutionalizing the rulings on marriage and divorce and the strategies for discouraging divorce, in order to derive a methodological framework. This approach seeks to contribute to the emerging field of fiqh al-Qurʾān al-tanzīlī (process-based Qur’anic jurisprudence) as an alternative to the conventional fiqh al-Qurʾān. Within this method, the subject of marriage and divorce has its own point of initiation, process of continuation, and particular fruition. Initially, the verses related to marriage and divorce are extracted. In the next step, the verses are organized into hierarchical levels, followed by their classification. In this process, not only the content of individual verses but also the developmental sequence is considered essential. The findings indicate that the verses can be categorized into five stages: cultural preparation, initial legislation, primary harm analysis, secondary legislation, and secondary harm analysis. This demonstrates the dynamic and evolving nature of the rulings on marriage and divorce in society, highlighting the necessity for contemporary jurists to pay closer attention to this dynamic process.</p> <p>هدف از پژوهش پیش رو بررسی سیرتنزیلی آیات الاحکام ـ نکاح و طلاق ـ می­باشد. در این پژوهش به تغییر و تکوین آیات نکاح و طلاق قرآنی در سیر تاریخی ـ مکی و مدنی ـ پرداخته می‌شود. براساس روش تنزیلی، آیات نکاح و طلاق بر اساس ترتیب نزول خوانش می‌شوند. در این راستا تعامل بین نکاح و طلاق به عنوان دو عنصر ایجابی و سلبی و همچنین طریقه نهادینه سازی باب طلاق و نکاح و دوری از طلاق بررسی می­گردد، تا روشی از آن بگیریم و به جامعه فقهی قرآنی به عنوان فقه القرآنی نوظهور به فقه القرآن تنزیلی بپردازیم. طبق این روش، موضوع نکاح و طلاق، نقطه شروع، روش استمرار و به بارنشستن خاص خود را دارد. در این روش ابتدا آیات باب طلاق و نکاح، استخراج می­شود  در قدم بعدی سطح بندی آیات صورت گیرد، سپس آیات طبقه بندی می‌گردد. در این فرایند، علاوه بر اینکه تک آیه­ها دارای اهمیت است فرایند هم، مهم است. بررسی‌های انجام شده حاکی از آن است که آیات در پنج طبقه دسته­بندی شد. فرهنگ سازی، قانونگداری اولیه، آسیب شناسی اولیه، قانون­گذاری ثانویه، آسیب­شناسی ثانویه. این امر نشان از پویایی احکام نکاح و طلاق در جامعه دارد که لازم است فقهای ما به آن توجه نمایند.</p> https://journaliki.com/index.php/journaliki/article/download/304/204