Maher Publication معرفت و بصیرت اسلامی 3060-7639 4 تابستان 1405 1405 04 01 An Examination of al-Fārābī and Avicenna’s Views on Ontology, Epistemology, and Anthropology and Their Educational Implications بررسی دیدگاه فارابی و ابن سینا در هستی شناسی، معرفت شناسی و انسان‌شناسی و دلالت‌های تربیتی آن 1 19 FA معصومه محمدی دانشجوی دکتری، گروه علوم تربیتی ، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران مژگان محمدی نائینی استادیار گروه علوم تربیتی ، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران. فائزه ناطقی دانشیار گروه علوم تربیتی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران Journal Article 1404/04/20 <p>The present study was conducted with the aim of examining al-Fārābī and Avicenna’s views on ontology, epistemology, and anthropology, as well as their educational implications. Conclusions and recommendations were presented at the end. The research was qualitative in nature and employed a descriptive, analytical, and comparative approach following George Brady’s method. The findings indicate that both philosophers consider existence to be based on a hierarchy of being and an interconnection between the material and intelligible worlds, viewing the intellect and the soul as central to human growth and perfection. In the field of epistemology, al-Fārābī emphasizes the theoretical intellect and its role in understanding the intelligible realm, whereas Avicenna incorporates not only theoretical intellect but also practical intellect and sensory experience into the process of knowledge acquisition. From an anthropological perspective, both stress the importance of self-cultivation, the development of moral virtues, and spiritual elevation; however, clear differences are observed in their explanation of the stages of human perfection and the relationship between reason and desire. The educational implications of these views suggest that education should be founded upon the cultivation of reason, the strengthening of moral virtues, and the guidance of humans toward perfection. The results of this study can serve as a foundation for designing philosophical and ethical educational programs and for enhancing theoretical understanding of humanity and the world within Islamic philosophy.</p> <p>پژوهش حاضر با هدف بررسی دیدگاه فارابی و ابن سینا در هستی شناسی، معرفت شناسی و انسان‌شناسی و دلالت‌های تربیتی آن انجام شد.در پایان نتیجه گیری وپیشنهاداتی ارائه شد. نوع پژوهش کیفی بود ،که از روش توصیفی ،تحلیلی ، مقایسه‌ای ، جرج بردی استفاده شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که هر دو فیلسوف هستی را مبتنی بر سلسله مراتب وجود و ارتباط میان عالم مادی و عالم معقول می‌دانند و جایگاه عقل و روح در انسان را محور رشد و کمال تلقی می‌کنند. در حوزه معرفت‌شناسی، فارابی بیشتر بر عقل نظری و نقش آن در شناخت عالم معقول تأکید دارد، در حالی که ابن سینا علاوه بر عقل نظری، عقل عملی و تجربه حسی را نیز در فرآیند معرفت دخیل می‌داند. از منظر انسان‌شناسی، هر دو به اهمیت تربیت نفس، پرورش فضایل اخلاقی و تعالی روحی انسان تأکید دارند؛ اما در تبیین مراحل کمال انسانی و رابطه عقل و شهوت تفاوت‌هایی آشکار مشاهده می‌شود. دلالت‌های تربیتی این دیدگاه‌ها نشان می‌دهد که آموزش و پرورش باید مبتنی بر پرورش عقل، تقویت فضایل اخلاقی و هدایت انسان به سوی کمال باشد. نتایج این پژوهش می‌تواند مبنای طراحی برنامه‌های تربیتی فلسفی و اخلاقی و ارتقای فهم نظری درباره انسان و جهان در فلسفه اسلامی قرار گیرد.</p> https://journaliki.com/index.php/journaliki/article/download/323/233