واکاوی مبانی و مؤلفههای نظام تربیت خانوادگی و اجتماعی در آموزههای اسلامی
کلمات کلیدی:
تربیت حقوقی, صیانت خانواده, کرامت معلولان, الگوهای وحیانیچکیده
این پژوهش به تبیین «نظام تربیت حقوقی خانواده در اسلام» و پیوند آن با «کرامت شهروندی افراد دارای معلولیت» میپردازد. اهمیت و ضرورت انجام این مطالعه از آنجا ناشی میشود که تربیت فرزند در آموزههای اسلامی، صرفاً توصیهای اخلاقی نیست، بلکه تکلیفی واجب با ضمانت اجراست که غفلت از آن پیامدهای سنگینی دارد؛ در همین راستا، لزوم بازخوانی الگوهای وحیانی برای رفع نگرشهای انزواگرایانه نسبت به معلولان و بازتعریف جایگاه اجتماعی آنان نیز یک ضرورت دینی-اجتماعی است. این تحقیق با بهرهگیری از روش توصیفی-تحلیلی و با استناد به منابع معتبر (قرآن، روایات و قوانین)، به بررسی موضوع پرداخته است. نتایج پژوهش نشان میدهد که اسلام با تأکید بر کرامت ذاتی انسان، تربیت را وظیفهای قطعی بر عهده خانواده میداند و با ارائه سیره عملی معصومین و الگوهای قرآنی، رویکردی مشارکتگرا را جایگزین هرگونه نگرش حاشیهساز کرده است. در نهایت، یافتهها مؤید آن است که نظام حقوقی اسلام با ایجاد پیوندی منطقی میان تکالیف تربیتی والدین و تکریم شهروندی معلولان، بستر لازم برای ادغام کامل و فعال آنان در جامعه را فراهم میآورد.
دانلودها
مراجع
A'Rafi, A. Educational Jurisprudence: Foundations of the Jurisprudence of Education and Training.
al-Hilli, H. i. Y. Qawa'id al-Ahkam fi Masa'il al-Halal wa al-Haram (Vol. 3).
al-Hurr al-Amili, M. i. H. (1989). Wasa'il al-Shi'a. Al al-Bayt Institute.
al-Kulayni, M. i. Y. q. (1987). Al-Kafi. Dar al-Kutub al-Islamiyyah.
Amini, A. Child Rearing in Islam.
Badami, M. H. Child Education.
Ebrahimi, M. (2015). Citizen and Citizenship Rights: A New Perspective on Citizenship Rights. Parivar Publications.
Eskandaria, F. (2013). A Book on Social Rights and Health Rights of Persons with Disabilities.
Habibi, R. (2017). An Analysis of the Ideological Foundations of the 2030 Document. Ketab-e Farda Publishing.
Ibn Miskawayh, A. A. A. i. M. (1994). Tahdhib al-Akhlaq wa Tathir al-A'raq. Bidar Publications.
Ibn Shu'ba al-Harrani, M. i. H. Tuhaf al-Uqul 'an Al al-Rasul.
Iran, U. N. C. o. (2017). National Education 2030 Document of the Islamic Republic of Iran.
Khanifar, H. (2012). Foundations of the Fundamental Transformation of the Education System. Noor al-Thaqalayn Publications.
Majlisi, M. B. (1983). Bihar al-Anwar. Dar Ihya al-Turath al-Arabi.
Makarem Shirazi, N. (2002). Payam-e Quran. Dar al-Kutub al-Islamiyyah.
Motahhari, M. (2015). Human Freedom. Binesh-e Motahhar Publications.
Najafi, M. H. Jawahir al-Kalam fi Sharh Shara'i al-Islam.
Naraqi, M. A. (2012). Mi'raj al-Sa'adah. Tuba-ye Mohabbat Publications.
Nuri, H. (1988). Mustadrak al-Wasa'il wa Mustanbat al-Masa'il. Al al-Bayt Institute.
Office for the Culture of Persons with, D. (2015). Analysis of Surah Abasa and the Rights of Persons with Disabilities in the Quran.
Organization for Educational, R., & Planning. (2017). Messages from Heaven: Ninth Grade, Lower Secondary Education. Iran Textbook Printing and Publishing Company.
Organization for Educational, R., & Planning. (2020). Defense Preparedness: Tenth Grade. Iran Textbook Printing and Publishing Company.
Pourmanouchehri, S. A., & Abangah Ozgami, H. (2022). A Jurisprudential Reconsideration of Sexual Education and Its Correspondence with the 2030 Document. Research in Islamic Jurisprudence and Law, 18(68), 11-34.
Sajjadi, S. M. (2005). Challenges of Civic Education in the Education System of the Islamic Republic of Iran. Educational and Psychological Studies, 6(2), 143-160.
Supreme Council of the Cultural, R. (2013). Fundamental Transformation Document of Education.
Tabarsi, H. i. F. Majma' al-Bayan fi Tafsir al-Quran.
Tabarsi, H. i. F. (1991). Makarim al-Akhlaq. Sharif Radi.
Tabataba'i, S. M. H. (1984). Tafsir al-Mizan (Vol. 1-20). Islamic Publications Office.
Tabataba'i, S. M. H. (2000). Tafsir al-Mizan. Islamic Publications Office.
Yadollahi, A., Zarei, M. H., & Yavari, A. (2019). A Comparative Study of the Approach of the 2030 Document and the Fundamental Transformation Document in Iranian Education to Gender Educational Justice. Public Law Research, 21(65), 171-198.
دانلود
گاهشمار انتشار
- ارسال
- بازنگری
- پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2026 Saeid Farahani (Author); Seyedeh Fatemeh Hosseini Mirsafi; Leila Safaei Fakhri (Author)

این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.