واقعه غدیر و فرهنگ قبیله‌‌ای

نویسندگان

    پروین حبیبی دانشجوی دکتری، گروه تاريخ، واحد نجف‌آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران
    ناصر جدیدی * گروه تاريخ، واحد نجف‌آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران naserjadidi11@gmail.com
    مصطفی پیرمرادیان دانشیار گروه تاریخ، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
https://doi.org/10.61838/iki.2.4.2

کلمات کلیدی:

واقعه, غدیر, فرهنگ, قبیله¬ای, خلافت, امامت

چکیده

یکی از مهم­ترین وقایع اواخر عمر پیامبر (ص)، واقعۀ غدیر بود. امروزه تحلیل‌های مختلفی توسط مسلمانان از این واقعه می­شود؛ .هر کدام از آن‌ها برای اثبات ادعای خود دلایلی را بیان می­کنند. براساس دلایل هردو­طرف می­توان اصل واقعه را از نظر تاریخی ثابت نمود و معنای خلافت و جانشینی را نشان داد. اما مسئله اصلی این است که بعد از رحلت پیامبر (ص) مسئله جانشینی خیلی سریع حل و فصل شد و اعتراض جدی عمومی برعلیه خلیفه اول دیده نمی­شود. گویا روند انتخاب خلیفه برای عموم مردم پذیرفته شده بود. اما واقعه غدیر کم­تر از سه ماه، فراموش شد یا صحابه نسبت به دین بی­توجه و بازگشت به قبل از اسلام نمودند یا طبق فرهنگ قبیله­ای عمل شد؟ در این پژوهش به­روش تحلیلی-توصیفی به نقد و بررسی احتمالات فوق پرداخته می­شود.

دانلودها

دسترسی به دانلود اطلاعات مقدور نیست.

بیوگرافی نویسندگان

  • پروین حبیبی، دانشجوی دکتری، گروه تاريخ، واحد نجف‌آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران

    یکی از مهم­ترین وقایع اواخر عمر پیامبر (ص)، واقعۀ غدیر بود. امروزه تحلیل های مختلفی توسط مسلمانان از این واقعه می­شود؛ .هر کدام از آن­ها برای اثبات ادعای خود دلایلی را بیان می­کنند. براساس دلایل هردو­طرف می­توان اصل واقعه را از نظر تاریخی ثابت نمود و معنای خلافت و جانشینی را نشان داد. اما مسئله اصلی این است که بعد از رحلت پیامبر(ص) مسئله جانشینی خیلی سریع حل و فصل شد و اعتراض جدی عمومی برعلیه خلیفه اول دیده نمی­شود. گویا روند انتخاب خلیفه برای عموم مردم پذیرفته شده بود. اما واقعه غدیر کم­تر از سه ماه، فراموش شد یا صحابه نسبت به دین بی­توجه و بازگشت به قبل از اسلام نمودند یا طبق فرهنگ قبیله­ای عمل شد؟ در این پژوهش به­روش تحلیلی-توصیفی به نقد و بررسی احتمالات فوق پرداخته می­شود.

  • ناصر جدیدی، گروه تاريخ، واحد نجف‌آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران

    یکی از مهم­ترین وقایع اواخر عمر پیامبر (ص)، واقعۀ غدیر بود. امروزه تحلیل های مختلفی توسط مسلمانان از این واقعه می­شود؛ .هر کدام از آن­ها برای اثبات ادعای خود دلایلی را بیان می­کنند. براساس دلایل هردو­طرف می­توان اصل واقعه را از نظر تاریخی ثابت نمود و معنای خلافت و جانشینی را نشان داد. اما مسئله اصلی این است که بعد از رحلت پیامبر(ص) مسئله جانشینی خیلی سریع حل و فصل شد و اعتراض جدی عمومی برعلیه خلیفه اول دیده نمی­شود. گویا روند انتخاب خلیفه برای عموم مردم پذیرفته شده بود. اما واقعه غدیر کم­تر از سه ماه، فراموش شد یا صحابه نسبت به دین بی­توجه و بازگشت به قبل از اسلام نمودند یا طبق فرهنگ قبیله­ای عمل شد؟ در این پژوهش به­روش تحلیلی-توصیفی به نقد و بررسی احتمالات فوق پرداخته می­شود.

  • مصطفی پیرمرادیان ، دانشیار گروه تاریخ، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

    یکی از مهم­ترین وقایع اواخر عمر پیامبر (ص)، واقعۀ غدیر بود. امروزه تحلیل های مختلفی توسط مسلمانان از این واقعه می­شود؛ .هر کدام از آن­ها برای اثبات ادعای خود دلایلی را بیان می­کنند. براساس دلایل هردو­طرف می­توان اصل واقعه را از نظر تاریخی ثابت نمود و معنای خلافت و جانشینی را نشان داد. اما مسئله اصلی این است که بعد از رحلت پیامبر(ص) مسئله جانشینی خیلی سریع حل و فصل شد و اعتراض جدی عمومی برعلیه خلیفه اول دیده نمی­شود. گویا روند انتخاب خلیفه برای عموم مردم پذیرفته شده بود. اما واقعه غدیر کم­تر از سه ماه، فراموش شد یا صحابه نسبت به دین بی­توجه و بازگشت به قبل از اسلام نمودند یا طبق فرهنگ قبیله­ای عمل شد؟ در این پژوهش به­روش تحلیلی-توصیفی به نقد و بررسی احتمالات فوق پرداخته می­شود.

مراجع

Abd al-Jalil, J. M. (1994). Tarikh-e Adabiyat-e ‘Arab [History of Arabic Literature] (2nd ed.). Amir Kabir.

Abraqouh, R. a.-D. I. i. M. H. Q. (1998). Sirat Rasul Allah (3rd ed.). Kharazmi.

Al-Alusi, S. M. (1994). Ruh al-Ma‘ani fi Tafsir al-Qur’an al-‘Azim (1st ed.). Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah.

Al-Amini Najafi, A. a.-H. A. (1967). Al-Ghadir. n.p.

Al-Baghdadi, A.-K. (1996). Tarikh Baghdad (1st ed.). Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah.

Al-Baladhari, A. a.-H. A. i. Y. (1996). Ansab al-Ashraf (1st ed.). Dar al-Fikr.

Al-Dinwari, A. H. A. i. D. (1992). Akhbar al-Tiwal (4th ed.). Nashr-e Ney.

Al-Hashimi al-Basri, M. i. S. d. i. M. (1989). Al-Tabaqat al-Kubra (1st ed.). Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah.

Al-Himyari al-Mu‘afari, A. a.-M. i. H. (1996). Al-Sirah al-Nabawiyyah. Dar al-Ma‘rifah.

Al-Suyuti, A. a.-R. i. A. B. (1984). Al-Durr al-Manthur fi Tafsir al-Qur’an al-Ma’thur (1st ed.). Kitabkhaneh Ayatollah Mar‘ashi Najafi.

Al-Waqidi, M. i. U. (1989). Al-Maghazi (3rd ed.). Mu’assasat al-A‘lamy.

Al-Waqidi, M. i. U. (1990). Maghazi: Tarikh-e Jangha-ye Payambar (PBUH) (2nd ed.). Markaz Nashr-e Daneshgahi.

Fakhr al-Razi, M. i. U. (1999). Al-Tafsir al-Kabir (Mafatih al-Ghayb) (3rd ed.). Dar Ihya’ al-Turath al-‘Arabi.

Firahi, D. (2012). Tarikh-e Tahavvol-e Dowlat dar Islam [History of the Evolution of the State in Islam] (5th ed.). Daneshgah-e Mofid.

Haskani, U. A. i. A. (2002). Simaye Imam ‘Ali (‘a) dar Qur’an [The Image of Imam ‘Ali in the Qur’an] (1st ed.). Osveh.

Hitti, P. K. (1987). Tarikh-e ‘Arab [History of the Arabs] (2nd ed.). Agah.

Ibn Abi al-Hadid, a.-M. t. (1959). Sharh Nahj al-Balaghah. n.p.

Ibn al-Athir, I. a.-D. A. (1989). Usd al-Ghabah fi Ma‘rifat al-Sahabah. Dar al-Fikr.

Ibn al-Athir, I. a.-D. A. (1992). The Complete History of Great Islam and Iran. Mo’assese-ye Matbu‘ati-ye ‘Elmi.

Ibn Jarir al-Tabari, A. J. f. M. (1967). Tarikh al-Umam wa al-Muluk (2nd ed.). Dar al-Turath.

Ibn Kathir al-Dimashqi, A. a.-F. I. i. i. U. (1987). Al-Bidayah wa al-Nihayah. Dar al-Fikr.

Ibn Kathir, I. i. i. U. (1998). Tafsir al-Qur’an al-‘Azim (1st ed.). Dar al-Kutub al-‘Ilmiyyah.

Ibn Tawus, A. i. M. (1995). Al-Tara’if (2nd ed.). Navid-e Islam.

Ibn Wadhih al-Ya‘qubi, A. i. A. Y. q. (1992). Tarikh al-Ya‘qubi [Ya‘qubi’s History] (6th ed.). Elmi va Farhangi.

Jad Mowla, M. A. (2001). Qissehaye Qur’an [Stories of the Qur’an] (2nd ed.). Pezhvak Andisheh.

Lapidus, I. M. (2008). Tarikh-e Jame‘eh-ye Eslami [A History of Islamic Societies] (2nd ed.). Ettela‘at.

Makarem Shirazi, N. (1995). Tafsir-e Nemuneh (1st ed.). Dar al-Kutub al-Islamiyyah.

Mas‘udi, A. a.-H. A. i. a.-H. (1995). Muruj al-Dhahab wa Ma‘adin al-Jawhar (Vol. 1, 5th ed.). Elmi va Farhangi.

Meybodi, A. i. M. (1992). Kashf al-Asrar wa ‘Addat al-Abrar (5th ed.). Amir Kabir.

Rashid Rida, a.-S. M. (1948). Tafsir al-Manar (2nd ed.). Dar al-Manar.

Salem, A. a.-A. (2004). Tarikh-e ‘Arab Qabl az Islam [History of the Arabs Before Islam] (2nd ed.). Elmi va Farhangi.

Tabataba’i, S. M. H. (1995). Tafsir al-Mizan (5th ed.). Daftar-e Intisharat-e Islami Jami‘eh-ye Mudarrisin Hawzeh-ye ‘Ilmiyyah-ye Qom.

دانلود

چاپ شده

۱۴۰۳/۱۲/۰۲

ارسال

۱۴۰۳/۰۷/۲۴

بازنگری

۱۴۰۳/۰۷/۲۴

پذیرش

۱۴۰۳/۰۹/۱۸

شماره

نوع مقاله

مقالات

ارجاع به مقاله

حبیبی پ.، جدیدی ن.، و پیرمرادیان م. (1403). واقعه غدیر و فرهنگ قبیله‌‌ای. معرفت و بصیرت اسلامی، 2(4)، 1-11. https://doi.org/10.61838/iki.2.4.2

مقالات مشابه

1-10 از 156

همچنین برای این مقاله می‌توانید شروع جستجوی پیشرفته مقالات مشابه.